Ainos (Enez) Antik Kenti – Trakya
Ainos, günümüzde Enez adıyla bilinen, Edirne iline bağlı bir sınır kasabasıdır.
Eski kent, Meriç (Hebros / Evros) Nehri’nin Ege Denizi’ne döküldüğü deltada,
lagünler ve sulak alanlarla çevrili bir kaya sırtı üzerinde kurulmuştur.
(Kaynak: Enez maddesi – Wikipedia
https://en.wikipedia.org/wiki/Enez
“Ainos – A Hub between Sea and Inland”, Thomas Schmidts
https://books.ub.uni-heidelberg.de/propylaeum/catalog/view/871/1458/98990)
Antik Ainos, MÖ 7. yüzyılda Aiol kökenli kolonistler tarafından, Mytilene
(Lesbos) ya da Kyme’den gelen yerleşimcilerce kurulmuş bir liman ve ticaret kentiydi.
Kentin efsanevi kurucusu, Apollon’un oğlu sayılan Aineus olarak anılır; Homeros’un
İlyada’sında, Truva’ya yardım eden Trak kabilelerinden birinin lideri Peirous’un
Ainos’tan geldiği anlatılır.
(Kaynak: ToposText – Ainos (Thrace)
https://topostext.org/place/407261PAin
Enez – Antik dönem başlığı
https://en.wikipedia.org/wiki/Enez)
Konumu sayesinde Ainos, Trakya içlerinden gelen kereste ve tarım ürünlerinin
Ege’ye açıldığı bir ticaret kapısı hâline gelmiş; Klasik Dönem’de (MÖ 5–4. yy)
Atina Birliği’ne (Delos Birliği) bağlı bir müttefik kent olarak, donanma ve asker
sağlamıştır. Hellenistik dönemde Makedonya, Seleukos ve Ptolemaios hâkimiyetleri
arasında el değiştirdikten sonra, MÖ 2. yüzyılda Roma tarafından özgür şehir ilan
edilmiştir.
(Kaynak: ToposText – Ainos (Thrace)
https://topostext.org/place/407261PAin
Ainos in Thrace – Research Perspectives
https://journals.openedition.org/anatoliaantiqua/882)
Roma ve Erken Bizans dönemlerinde Ainos, Hebros (Meriç) ağzında bir liman kenti
ve ulaşım düğümü olarak gelişmiştir. Araştırmalar, kentin zenginliğinin tuzlalardan,
balıkçılıktan ve hinterland ile deniz arasındaki transit ticaretten geldiğini, kıyının
zamanla alüvyonla dolarak bugünkü Enez’i denizden birkaç kilometre içeriye ittiğini
gösterir.
(Kaynak: “The Thracian harbour city Ainos in Roman and Byzantine times”
https://www.byzanz-mainz.de/en/research/project-details/the-thracian-harbour-city-ainos-in-roman-and-byzantine-times-the-development-of-a-traffic-hub-in-a-changing-environment
SPP-Häfen – The Thracian harbour city Ainos
https://www.spp-haefen.de/en/projects/die-thrakische-hafenstadt-ainos)
Ortaçağ’da Ainos, Bizans’ın Trakya teması içinde önemli bir kale-kent olarak
geçer; surları özellikle İmparator I. Justinianus döneminde güçlendirilmiştir.
14–15. yüzyıllarda Cenevizli Gattilusio ailesinin yönetimine geçen şehir, 1456’da
Fatih Sultan Mehmed tarafından fethedilerek Osmanlı hâkimiyetine girer.
(Kaynak: Enez maddesi – Bizans ve Osmanlı dönemi
https://en.wikipedia.org/wiki/Enez
Ainos in Thrace – Research Perspectives
https://journals.openedition.org/anatoliaantiqua/882)
Bugün Enez’de, antik kentin üzerinde yükselen Enez Kalesi, 12. yy Hagia
Sophia (günümüzde cami olarak restore edilmiştir), Has Yunus Bey Türbesi,
“Padişah Kızı Bazilikası” kalıntıları ve çevredeki nekropol alanları Ainos’un
zengin geçmişini yansıtır. Ainos’tan çıkarılan pek çok seramik, heykel ve küçük
buluntu Edirne Arkeoloji Müzesi ve diğer müzelerde sergilenmektedir.
(Kaynak: Turkish Archaeological News – Edirne Museum
https://turkisharchaeonews.net/museum/archaeological-and-ethnographic-museum-edirne
Anatolian Archaeology – “Ancient Treasures of Ainos…”
https://www.anatolianarchaeology.net/ancient-treasures-of-ainos-unearthed-in-northwestern-turkiye-now-on-display-in-edirne-museum/)