Efes Antik Kenti (Selçuk, İzmir)
Efes, İzmir ilinin Selçuk ilçesi sınırları içinde, ilçe merkezine yaklaşık 3 km uzaklıkta yer alan, önce önemli bir İon kenti, ardından Roma döneminde Asya eyaletinin başlıca liman kentlerinden biri olmuştur. UNESCO Dünya Miras Listesi’ne 2015 yılında alınan “Efes” alanı; Çukuriçi Höyük, Ayasuluk Tepesi (Selçuk Kalesi, St. Jean Bazilikası, İsa Bey Camii ve hamamı, Artemision), Efes Antik Kenti ve Meryem Ana Evi olmak üzere dört ana bileşenden oluşur.
(Kaynak: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı – Efes Antik Kenti – İzmir
İzmir İl Kültür ve Turizm Md. – Efes (Selçuk)
Kültür Portalı – EFES – UNESCO Dünya Mirası)
Bölgede yerleşim izleri MÖ 6000’lere, Çukuriçi Höyük’teki Neolitik ve Kalkolitik tabakalara kadar inmektedir. Klasik Çağ’da Efes, İyonya’nın on iki kentinden biri olarak, Küçük Menderes (Kaystros) Nehri’nin denize ulaştığı noktada gelişen bir liman ve ticaret merkezi hâline gelmiştir. Hellenistik dönemde Lysimakhos’un kurduğu yeni kent planı, Roma döneminde genişletilerek anıtsal yapılarla zenginleşmiş; Efes, Asya eyaletinin idari ve dini başkentlerinden biri olarak öne çıkmıştır.
(Kaynak: İzmir İl Kültür ve Turizm Md. – Efes (Selçuk)
Visitİzmir – Efes Antik Kenti)
Efes, yakınındaki Artemis Tapınağı sayesinde, Antik Dünyanın Yedi Harikası arasında da anılır; bugün tapınaktan yalnızca birkaç sütun parçası ayakta olsa da, kazılarda ortaya çıkarılan mimari ve heykel parçaları Selçuk Efes Müzesi ile İstanbul ve Londra’daki müzelerde sergilenmektedir. Kent içinde ise Celsus Kütüphanesi, yaklaşık 24–25 bin kişilik kapasitesiyle öne çıkan Büyük Tiyatro, Mermer (Arkadiane) Caddesi, Curetes Caddesi, Hadrian Tapınağı, Traian Çeşmesi, Yamaçevler (terras evler), Agora ve Meryem Kilisesi (Konsil Kilisesi) gibi yapılar bugün ziyaretçilerin en çok gördüğü bölümlerdir.
(Kaynak: Selçuk Belediyesi – Efes
Selçuk Efes Müzesi – Resmî sayfa
Ephesus.us – Ephesus Theatre)
Efes, aynı zamanda erken Hristiyanlık tarihi açısından da önemlidir. İncil’e göre havari Pavlus’un vaaz verdiği kentlerden biridir; Yeni Ahit’te adı geçen Yedi Kilise arasında yer alır. Ayasuluk Tepesi’ndeki St. Jean (Aziz Yuhanna) Bazilikası ve kente yakın Meryem Ana Evi geleneği, Efes’in Hristiyan hac rotaları üzerindeki önemini sürdürmesini sağlamıştır. Kentte 431 yılında toplanan Üçüncü Ekümenik Konsil (Efes Konsili), Meryem’in “Tanrıdoğuran” unvanının resmen kabul edilmesiyle sonuçlanmıştır.
(Kaynak: UNESCO Türkiye – Efes
Kültür Portalı – Efes Antik Kenti – İzmir)
Bugün Efes, Türkiye’nin en çok ziyaret edilen örenyerlerinden biridir. Geniş sütunlu caddelerde yürüyerek, kütüphane cephesinin önünde fotoğraf çektirerek ya da tiyatronun üst sıralarına tırmanıp Arkadiane Caddesi üzerinden eski liman yönüne bakan manzarayı izleyerek, Roma döneminin büyük bir liman kentinin ölçeğini hissetmek mümkündür.
(Kaynak: Visitİzmir – Efes Antik Kenti
Selçuk Belediyesi – Efes UNESCO Dünya Miras Beyanı)